فرصت ها، چالش ها و مشکلات صادرات زعفران چیست؟|مشهدفوری

رقابت کیفیت با کمیت؛

از مشکلات صادرات زعفران تا سود کم تولیدکنندگان

زعفران در حالی به عنوان یکی از محصولات استراتژیک و صادراتی خراسان مطرح است که زعفران کاران روزهای خوبی را تجربه نمی کنند و در سال های اخیر شرایط سختی داشته اند.

زعفران ایران به ویژه خراسان را همه به عنوان طلای سرخ می‌شناسند، کاشت زعفران در ایران از قدمت 3000 ساله برخوردار است. این گیاه رنگی به طلای سرخ شهرت دارد. اما عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده طلای سرخ جهان تنها نامی است که سهم ایران از طلایش به‌عنوان گران‌قیمت‌ترین ادویه جهان است .

به بهانه فصل برداشت این محصول غلامرضا میری، نائب رئیس شورای ملی زعفران که سال‌ها ست در این حوزه فعالیت می‌کند میهمان مشهد فوری شد تا در خصوص مشکلات و چالش‌های امروز این صنعت به گفت و گو بنشینیم.

مشهد فوری: وضعیت صادرات زعفران را چطور ارزیابی می‌کنید؟ حضور تجار چینی به چه میزان توانسته است بازار را خراب کند؟
نائب رئیس شورای ملی زعفران با اشاره به وضعیت کنونی صادرات زعفران، اظهار کرد: وضعیت صادرات زعفران همان وضعیت روتین گذشته بوده اما اخیرا تجار چینی به مشهد آمده و بازار را بهم ریخته‌اند.
وی ادامه داد: آن‌ها به روستاها و زمین‌های کشاورزی مراجعه و زعفران با کیفیت پایین خریداری می‌کنند، متاسفانه هیچ راه کاری برای اینکه بتوانیم مانع آن‌ها شویم، وجود ندارد، اما از طریق سازمان توسعه تجارت یا اتاق بازرگانی پیگیر بوده تا بتوانیم راهکاری پیدا کرده و جلو آن‌ها را بگیریم.
میری در ادامه با بیان‌اینکه هم‌اکنون در فصل برداشت قرار داریم، افزود: برداشت زعفران تا 15آذرماه ادامه دارد، اما با توجه به افزایش زیر کشت برداشت امسال نسبت به سال گذشته افزایش داشته و هم‌اکنون 25 تا 30 درصد دیگر از برداشت باقی مانده است.

25 تا 30 درصد تولید زعفران مصرف داخلی می‌شود/ صادرات زعفران به 47 کشور جهان
نائب رئیس شورای ملی زعفران به آمار صادرات صنعت زعفران اشاره و عنوان کرد: تا پایان مهرماه 83 تن صادرات داشتیم، طبق برایند انجام گرفته 25 تا 30 درصد تولید زعفران مصرف داخلی می‌شود.
به گفته میری زعفران ایران به 47 کشور جهان از جمله کشورهای حوزه خلیج فارس، اروپایی، آمریکا، استرالیا، چین، کره و ... صادر می‌شود.

مشکلات صادرات زعفران استان
میری با اشاره به برخی مشکلات صادرات زعفران در گذشته، ابراز کرد: در دولت نهم و دهم مصوبه‌ای بر خلاف قانون مجلس وجود داشت که زعفران‌های صادرکننده در بسته‌بندی‌های زیر 30 گرم باشد، بنابراین هر تاجری که می‌خواست بیشتر از این صادر کند می‌بایست 5 درصد برای هرکیلو مالیات پرداخت کند.
نائب رئیس شورای ملی زعفران ادامه داد: با توجه به اینکه ما هرچه از مقامات دولتی پیگیری کردیم تا این مصوبه غیرقانونی را بردارند تا روند صادرات ادامه یابد اما به دلیل محقق نشدن مجبور شدیم به دیوان عدالت اداری شکایت کنیم که از طریق دیوان این مصوبه دولت لغو شد.
وی یادآور شد: همچنین در آن زمان مصوبه دیگری وجود داشت مبنی بر اینکه صادرکنندگان موظف است ارز خود را داخل کشور

 مصوبه دیگر هر صادرکننده ای که کالا خود را صادر می کند موظف بود ارز خود را وارد کشور کند چنان چه ارز خود را وارد کشور نکند معمولا شاهد جرایمی بود که با توجه به این حتی خود دولت هم قادر نبود که ارز وارد کشور کند برای صادرا کنده هم قادر نبود جز مصوباتی که در دولت آقای روحانی لغو شد.

 سود کم تولیدکنندگان طلای سرخ
میری با اشاره به سود کم تولیدکنندگان زعفران، ابراز کرد: معمولا تولیدکنندگان در هر هکتار باید 10 تا 12 کیلو برداشت داشته باشند، اما راندمان تولید ما از هرهکتار 3 تا 3.5 کیلو است، اعتراض تولیدکنندگان نسبت به سود کم درست بوده، اما اگر به موقع زمین آبیاری و اصولی کار کرده و زمین را به موقع کوددهی و رسیدگی کنند معمولا می‌توانند از هر هکتار 10 تا 12 کیلو برداشت کنند.

مشهد فوری: کدام شهر بهترین زعفران را دارد؟
نائب رئیس شورای ملی زعفران گفت: نمی‌توان یک شهر را به عنوان بهترین شهر تولید کننده زعفران معرفی کرد، زعفران خوب زعفرانی است که زمین آن مناسب بوده و پیاز آن درشت باشد، زمان فصل برداشت، صبح اقدام به چیدن و بلافاصله جداسازی و آن را خشک کند، این بهترین راه برای تولید زعفران با کیفیت است و فرقی نمی‌کند که این زعفران در کجا به عمل آید.
وی ادامه داد: اگر با فاکتورهایی که عنوان شد کاشت و برداشت انجام شود‌، می‌توان زعفران با کیفیت را در هرجایی داشته باشیم، اما اینکه همه شهرها در زمینه زعفران اقدام به کاشت و برداشت کنند در آینده مشکل ساز خواهد بود، هر سال مقداری زعفران روی دست کشاورز می‌ماند، اگر نتوانیم این تولید بی رویه را مدیریت و بازاریابی کنیم قطعا کشاورزان در آینده دچار مشکل خواهند شد.
میری افزود: زعفران در سال اول و دوم محصول کمی داشته و از سال سوم به بعد اوج برداشت شروع خواهد شد، این افزایش تولید از سال‌های بعد مشکلات خودر ا نشان خواهد داد و اگر ما نتوانیم بازارسازی کنیم با مشکلات عدیده‌ای رو به رو خواهیم شد.

زعفران را در جای گرم نگهداری نکنید
نائب رئیس شورای ملی زعفران به اشاره به شرایط نگه‌داری زعفران، ابراز کرد: زعفران هرچه می‌ماند به دلیل اینکه شرایط نگهداری آن مناسب نیست و کشاورز از ترس عدم ایمنی زعفران را پنهان کرده و معمولا زمانی که زعفران در جای گرم قرار بگیرد، کیفیت آن پایین می‌آید.

افغانستان رقیب ایران در تولید زعفران
میری با بیان اینکه تولید زعفران در افغانستان در حال گسترش است، گفت: ما در هر شهر و کشوری میتوانیم رقیب داشته باشیم که بتوانند بخشی از بازار ما را در دست بگیرند، افغانستان نیز در حال حاضر یک رقیب اصلی برای ما محسوب می‌شود، با توجه به اینکه ما در اوج بوده و تصور می‌کنیم که همیشه می‌توانیم در اوج باشیم اما این تنها یک خواب خرگوشی است زیرا افغانستان با انگیزه بوده و حمایت کشورهای اروپایی؛ آمریکایی و سازمان ملل را دارد.
وی تصریح کرد: تولید زعفران در افغانستان می‌تواند در آینده تبدیل به یک رقیب جدی برای ما تبدیل شود، البته هم‌اکنون تولید زعفران آن‌ها 5 یا 6 تن بوده و در مقابل تولید ما که 400 تن است رقم ناچیزی است اما نباید آن را نادیده گرفت زیرا ممکن است در آینده برای ما مشکلاتی را به وجود بیاورد زیرا به کشورهایی که ما نمی‌توانیم صادر کنیم، آن‌ها صادرات انجام می‌دهند.

وضعیت بورس زعفران
میری با اشاره به وضعیت فعلی بورس زعفران، ابراز کرد: بنده از بورس زعفران اطلاعی ندارم، می‌گویند زعفران در بورس ارائه شده و با رقم پایینی نیز فروخته می‌شود، هم‌اکنون مشهد پایتخت زعفران ایران بوده و هر گوشه آن یک بورس زعفران است، بنابراین باید ساز و کار بهتراز این را پیش بگیرند.
نائب رئیس شورای ملی زعفران ادامه داد: هر تاجری که بخواهد از کشورهای مختلف خرید کند به مراکز معتبر شهر مراجعه می‌کند و بدون هیچ بروکراسی اداری اقدام به خرید می‌کند اما اگر بخواهند به بورس مراجعه کنند بوراکسی ادرای خودش را داشته و طبیعتا رغبتی به خرید به این شکل نخواهند داشت، مگر اینکه با همکاری اتاق بازرگانی و سازمان توسعه و تجارت و صادرکنندگان بتوانند ساز و کاری را آماده و هرکسی که بخواهد خرید کند.
وی تاکید کرد: در مجموع می‌توان گفت در حال حاضر بورس زعفران مثبت نبوده و نه ما و نه خریداران وجود بورس را احساس نمی‌کنیم.

طرح جامع زعفران
میری به طرح جامع زعفران نیز اشاره کرد و گفت: در طرح جامع از ابتدا که یک کشاورز می‌خواهد شروع به کشت زعفران کند، در رابطه با زمین و پیاز زعفران، زمان آبیاری،فعالیت های بعداز کشت و اینکه این محصول چگونه برداشت شود، چطور جداسازی و خشک شود و شرایط نگهداری به چه صورت باشد در این طرح دیده شده است یعنی از صفر تا صد کار حتی در خصوص نحوه عرضه محصول، نحوه بسته بندی، حمایت از تولید، حمایت از صادرات و ... هیئت های تجاری، بازارهای جهانی و شناساندن زعفران به عنوان یک صنعت به دنیا جز طرح جامع بود.
وی گفت: در آن مقطع این طرح به تصویب مجلس رسید و بعد از تصویب مجلس در هیئت دولت نیز به تصویب رسید اما متاسفانه همان جا عقیم مانده و با وجود پیگیری های ما این طرح از سوی دولت حمایت نشد، از سال 78 تاکنون این طرح خاک می‌خورد.
نائب رئیس شورای ملی زعفران تاکید کرد: این طرح نیاز به بودجه داشته و دولت نیز هم‌اکنون منابعی برای اجرایی شدن این طرح ندارد، همچنان ما پیگیر این مسئله بوده و اگر این طرح اجرایی شود تمام مشکلات حوزه زعفران حل خواهد شد.

مشهد فوری: شنیده‌ایم زعفران روستای فرخد با فاضلاب تولید می‌شود، شما تایید می‌کنید؟
وی با تاکید بر تولید زعفران در محیط سالم  عنوان کرد: بنده نیز شنیده‌ام که در این روستا زعفران با آب فاضلاب تولید می شود اما خودم از نزدیک ندیده‌ام، اگر واقعا صحت دارد باید جلو آن را گرفت.
مشهد فوری: بسیاری از تولیدکنندگان داخل منزل زعفران را خشک می‌کنند؟ خوب است یا نه؟
میری به خشک کردن زعفران در منزل اشاره کرد و گفت: تقریبا 10 تا 12 سالی است که پیگیر این موضوع هستیم که یک دستگاه جداسازی بیاوریم، این دستگاه مزیت فراوانی داشته از جمله اینکه هیچ مواد خارجی در زعفران نخواهد بود و هیچ آلودگی نخواهیم داشت.
نائب رئیس شورای ملی زعفران افزود: استفاده از این دستگاه باعث افزایش کیفیت زعفران شده، از طرفی هر یک کیلو زعفران حدود یک میلیون تومان هزینه می‌شود که اگر این دستگاه بیاید این هزینه در جای دیگری هزینه می‌شود.
وی اضافه کرد: البته تاکنون این دستگاه ساخته نشده است، زیرا هنوز دستگاهی که بتواند نظر کشاورز را جلب کند وجود ندارد.

پایین بودن دستمزد کارگران
میری با پایین بودن دستمزد کارگران زعفران اشاره و اظهار کرد: چون این کار مقطعی است نمیشود برای آن نرخنامه‌ای در نظر گرفت.

00405/222288

نظرات
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما پس از تایید توسط مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت و افترا باشند منتشر نخواهند شد.
  • پیام هایی که غیر از زبان پارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهد شد.