تاریخچه بنای حرم مطهر رضوی


17 آبان 1397 - 10:52
مکان فعلی حرم حضرت رضا(ع) در ابتدا کاخ حُمید بن قحطبه طائی طوسی بود. سال ۱۹۳ قمری هارون الرشید در این کاخ دفن شد.

به گزارش مشهد فوری، حضرت رضا(ع) سال ۲۰۳ هجری به شهادت رسیدند و مامون ایشان را بالای سر پدر خود، هارون الرشید، دفن کرد. بنابراین بقعه اولیه حضرت رضا ۱۰ سال قبل از شهادتشان ساخته شده بود. این بقعه به صورت چهارطاقی‌های عهد ساسانی بود.

- در دوره غزنویان سوری بن معتز، والی خراسان، مناره ای برای حرم ساخت که احتمالا همین مناره مجاور گنبد است، مسجد بالاسر نیز که محراب آن باقی مانده توسط یکی از دبیران مسعود غزنوی ساخته شد.

- خوارزمشاهیان سنگ آبی در حرم قرار دادند که اکنون در هشتی موزه است. کاشیهای زرین فام دور در ورودی بقعه اصلی از طرف دارالسلام(پیش روی حضرت) ،از آثار آن دوره است.

- حمله مغولان در کمال تعجب باعث ترقی مشهد و در نتیجه حرم حضرت رضا شد زیرا از طرفی چنگیز با صدور فرمانی مرقد حضرت رضا را دارالامان خواند، از سوی دیگر با خرابی مرو و سایر شهرهای خراسان ساکنانشان به مشهد کوچ کردند حتی مسیر راه ابریشم هم به سوی مشهد چرخید.

- دوره تیموریان تحولات عظیمی در حرم رضوی رخ داد سردمداران تیموری با فراخواندن هنرمندان و صنعتگران سرتاسر قلمروشان باعث خلق شاهکارهای معماری شدند، ساخت مسجد گوهرشاد با وسعت ۹۰۰۰ متر با هزینه همسرشاهرخ تیموری از آثار ارزنده این دوره است. رواقهای دار الحفّاظ، دارالسلام،احتمالا" بازسازی دارالسیاده و مدرسه های پریزاد و دو در، همچنین و ایوان حرم همان صحن عتیق (انقلاب کنونی) از آثار آن دوره است.

- در آغاز هزاره دوم هجری خراسان و مشهد درگیر تاخت و تاز ازبک ها بود اما پادشاهان شیعه مذهب صفوی بسیار به امام رضا ارادت داشتند. طلاکاری گنبد و ساقه حرم. گسترش صحن عتیق، ساخت ایوان عباسی، کشیدن آب خیابان از وسط صحن، مقبره الله وردی خان که حال با نام گنبد الله وردی خان باقی ست. همچنین ساخت چندین مدرسه از جمله خیرات خان و میرزا جعفر که ضمیمه دانشگاه علوم اسلامی رضوی شده اند، مدرسه نواب و عباس قلی خان، مدرس شیخ بهایی که حال مقبره ایشان است و حمام مهدی قلی بیگ از آثار آن دوره است.

- نادرشاه افشار نیز با آوردن سنگ آبی از هرات سقاخانه اسماعیل طلای صحن عتیق را ساخت، طلا کاری ایوان امیر علیشیر و ساخت گلدسته دوم در ضلع شمالی صحن عتیق و طلاکاری هر دو گلدسته و تزیینات نقاشی زیر گنبد (که در حال حاضر اثری از آن قابل مشاهده نیست) نیز از اقدامات اوست.

- با سرکار آمدن قاجارها حرم بیش از پیش گسترش یافت صحن نو(آزادی)، مدرسه علی نقی میرزا (که به رواق دارالذکر تبدیل شده)، رواق دارالسعاده از آن زمان باقی ست.

- زمان رضاشاه، اسدی فلکه حضرت را در اوایل قرن حاضر خورشیدی کشید یک دوره تخریب و بازسازی در زمان پهلوی دوم به سرپرستی ولیان (۱۳۴۶خ) انجام شد .

- پس از انقلاب نیز در حدود سال ۱۳۷۰ یک دوره دیگر بازسازی و ساخت زیرگذر حرم شروع شد.

- تا سال ۱۳۹۲ حرم حضرت رضا ۷۰ هکتار وسعت یافت و دارای ۲۶ رواق (گذرگاه سر پوشیده)، ۹صحن (فضای باز) و ۶ بست شد.

-هم‌اکنون (سال ۱۳۹۷شمسی)حرم مطهر رضوی ۱۰۰هکتار وسعت دارد و تعداد صحن‌ها و رواق‌هایش نیز به ترتیب ۱۰ و ۳۴ است.

مکان فعلی حرم حضرت رضا(ع) در ابتدا کاخ حُمید بن قحطبه طائی طوسی بود. سال ۱۹۳ قمری هارون الرشید در این کاخ دفن شد.

پایگاه خبری مشهد فوری (mashhadfori.com)

به گزارش مشهد فوری، حضرت رضا(ع) سال ۲۰۳ هجری به شهادت رسیدند و مامون ایشان را بالای سر پدر خود، هارون الرشید، دفن کرد. بنابراین بقعه اولیه حضرت رضا ۱۰ سال قبل از شهادتشان ساخته شده بود. این بقعه به صورت چهارطاقی‌های عهد ساسانی بود.

- در دوره غزنویان سوری بن معتز، والی خراسان، مناره ای برای حرم ساخت که احتمالا همین مناره مجاور گنبد است، مسجد بالاسر نیز که محراب آن باقی مانده توسط یکی از دبیران مسعود غزنوی ساخته شد.

- خوارزمشاهیان سنگ آبی در حرم قرار دادند که اکنون در هشتی موزه است. کاشیهای زرین فام دور در ورودی بقعه اصلی از طرف دارالسلام(پیش روی حضرت) ،از آثار آن دوره است.

- حمله مغولان در کمال تعجب باعث ترقی مشهد و در نتیجه حرم حضرت رضا شد زیرا از طرفی چنگیز با صدور فرمانی مرقد حضرت رضا را دارالامان خواند، از سوی دیگر با خرابی مرو و سایر شهرهای خراسان ساکنانشان به مشهد کوچ کردند حتی مسیر راه ابریشم هم به سوی مشهد چرخید.

- دوره تیموریان تحولات عظیمی در حرم رضوی رخ داد سردمداران تیموری با فراخواندن هنرمندان و صنعتگران سرتاسر قلمروشان باعث خلق شاهکارهای معماری شدند، ساخت مسجد گوهرشاد با وسعت ۹۰۰۰ متر با هزینه همسرشاهرخ تیموری از آثار ارزنده این دوره است. رواقهای دار الحفّاظ، دارالسلام،احتمالا" بازسازی دارالسیاده و مدرسه های پریزاد و دو در، همچنین و ایوان حرم همان صحن عتیق (انقلاب کنونی) از آثار آن دوره است.

- در آغاز هزاره دوم هجری خراسان و مشهد درگیر تاخت و تاز ازبک ها بود اما پادشاهان شیعه مذهب صفوی بسیار به امام رضا ارادت داشتند. طلاکاری گنبد و ساقه حرم. گسترش صحن عتیق، ساخت ایوان عباسی، کشیدن آب خیابان از وسط صحن، مقبره الله وردی خان که حال با نام گنبد الله وردی خان باقی ست. همچنین ساخت چندین مدرسه از جمله خیرات خان و میرزا جعفر که ضمیمه دانشگاه علوم اسلامی رضوی شده اند، مدرسه نواب و عباس قلی خان، مدرس شیخ بهایی که حال مقبره ایشان است و حمام مهدی قلی بیگ از آثار آن دوره است.

- نادرشاه افشار نیز با آوردن سنگ آبی از هرات سقاخانه اسماعیل طلای صحن عتیق را ساخت، طلا کاری ایوان امیر علیشیر و ساخت گلدسته دوم در ضلع شمالی صحن عتیق و طلاکاری هر دو گلدسته و تزیینات نقاشی زیر گنبد (که در حال حاضر اثری از آن قابل مشاهده نیست) نیز از اقدامات اوست.

- با سرکار آمدن قاجارها حرم بیش از پیش گسترش یافت صحن نو(آزادی)، مدرسه علی نقی میرزا (که به رواق دارالذکر تبدیل شده)، رواق دارالسعاده از آن زمان باقی ست.

- زمان رضاشاه، اسدی فلکه حضرت را در اوایل قرن حاضر خورشیدی کشید یک دوره تخریب و بازسازی در زمان پهلوی دوم به سرپرستی ولیان (۱۳۴۶خ) انجام شد .

- پس از انقلاب نیز در حدود سال ۱۳۷۰ یک دوره دیگر بازسازی و ساخت زیرگذر حرم شروع شد.

- تا سال ۱۳۹۲ حرم حضرت رضا ۷۰ هکتار وسعت یافت و دارای ۲۶ رواق (گذرگاه سر پوشیده)، ۹صحن (فضای باز) و ۶ بست شد.

-هم‌اکنون (سال ۱۳۹۷شمسی)حرم مطهر رضوی ۱۰۰هکتار وسعت دارد و تعداد صحن‌ها و رواق‌هایش نیز به ترتیب ۱۰ و ۳۴ است.

159 /17

نظرات
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما پس از تایید توسط مدیر سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت و افترا باشند منتشر نخواهند شد.
  • پیام هایی که غیر از زبان پارسی یا غیر مرتبط باشند منتشر نخواهد شد.