زندگینامه آیت‌الله علی اصغر معصومی شاهرودی

به گزارش مشهدفوری، آیت‌الله علی اصغر معصومی شاهرودی از علمای شاخص مشهد و از یاران امام (ره) پس از تحمل یک دوره بیماری دار فانی را وداع گفت. وی که فعالیت در نهادهای انقلابی را با پذیرش مسئولیت كميته علي آباد گرگان و زرند كرمان آغاز کرده بود، تأسيس دانشگاه آزاد تربيت حيدريه و عضويت در مچلس خبرگان رهبري در 3 دوره متوالي (اول تا سوم) از شهرستان تربت حيدريه را نیز در کارنامه خود دارد.

آیت‌الله علی اصغر معصومی شاهرودی از علمای شاخص مشهد و از یاران امام (ره) پس از تحمل یک دوره بیماری دار فانی را وداع گفت. وی که فعالیت در نهادهای انقلابی را با پذیرش مسئولیت كمیته علی آباد گرگان و زرند كرمان آغاز کرده بود، تأسیس دانشگاه آزاد تربیت حیدریه و عضویت در مچلس خبرگان رهبری در 3 دوره متوالی (اول تا سوم) از شهرستان تربت حیدریه را نیز در کارنامه خود دارد.

شاگردی باتقوا

علی اصغر معصومی فرزندحاج ملا عباس، درسال 1305 ه‍جری شمسی برابر با 1345 ه‍جری قمری در خانواده‌ای متدین در روستای ابرسج - از نواحی بخش بسطام - شاهرود در استان سمنان دیده به جهان گشود.

علی اصغر تا كلاس ششم ابتدایی را در روستای ابرسج تحصیل كرد. آن گاه پس از تبعید رضاخان قلدر و بازگشایی حوزه های علمیه، وی به اتّفاق پانزده نفر از جوانان متدین روستای ابرسج با راهنمایی حجت الاسلام شیخ علی واعظی برجسته، وارد حوزه علمیه ابرسج شد و به تحصیل علوم دینی پرداخت.

وی پس از خواندن جامع المقدمات همراه استادش شیخ علی واعظی برجسته، به مدرسه علمیه قلعه شاهرود رفت و مدّت سه سال را درآن مدرسه و نیز مدرسه بازار به تحصیل نزد بزرگانی همچون: شیخ علی واعظی برجسته، آیت اللّه حاج شیخ علی اصغر دانش پژوه، آیت اللّه اشرفی و آیت اللّه سجودی پرداخت. سپس در پانزده سالگی به حوزه علمیه مشهد رفت و در آنجا با این كه برخی درس ها را قبلا خوانده بود، باردیگر از استادانی چون ادیب نیشابوری كسب فیض كرد.

او حاشیه را نزد شیخ محمد استاد میزرائی، مطول را نزد آقایان شیخ عبدالعلی نوری، شیخ رضا معنوی، شیخ مصطفی اشرفی وقسمتی از معالم را نزد شیخ علی اصغر دانش پژوه فرا گرفت. هم چنین بخشی از لمعه را در محضر آیت اللّه مدرس و فرزند ایشان جلال مدرس بخشی دیگر را درخدمت آیه اللّه شیخ مرتضی خرقانی شاهرودی آموخت. سپس به فراگیری سطوح پرداخت و قوانین را در محضر شیخ عبدالعلی نوری, رسائل، مكاسب ودو جلد كفایه را از محضر آیت اللّه میرزاهاشم قزوینی فراگرفت. وی درطول تحصیل درس اخلاق را نزد آیت اللّه میرزا جواد آقا تهرانی و درس معارف قرآن را از محضر آیه اللّه شیخ مجتبی قزوینی آموخت.

پس از آمدن آیت اللّه سید هادی میلانی به مشهد ایشان با اصرار مدرسان، علما و فضلای حوزه علمیه مشهد روبه‌رو شد، از این رو، تصمیم گرفت با استعانت از قرآن كریم به این مطلب پاسخ دهد. سرانجام پس از استخاره، درمشهد رحل اقامت افكند و به تدریس درس خارج پرداخت. شیخ علی اصغر نیز پس از پایان درس كفایه در درس خارج اصول آیت الله میلانی شركت كرد.

فعالیت سیاسی

زمانی كه وی در مشهد درس می خواند جبهه ملّی بسیار فعال بود. سیاست آنان حمایت از دكتر مصدّق بود. شیخ علی اصغر از همان دوران كه وارد عرصه سیاست شد با افكار جبهه ملّی به مخالفت برخاسست. وی سخت طرفدار آیت اللّه ابوالقاسم كاشانی بود و همواره از سیاست های ایشان پیروی می كرد.

آیت الله معصومی پس از دریافت جواز تحصیل در نجف از آیات عظام آشتیانی و چهل ستونی در 21 سالگی به نجف اشرف رفت. وی درطول چهارده سالی كه درنجف اشرف به سر برد، از محضر بزرگان و عالمان بسیاری از جمله: درس فقه آیت اللّه سید محمود شاهرودی، آیت اللّه سید محسن حكیم، آیت اللّه میرزا آقا زنجانی و آیت اللّه شیخ حسین حلّی بهره ها برد. هم چنین در درس اصول آیت اللّه سید ابوالقاسم خوئی شركت كرد و دو دوره از درس های ایشان را تقریر كرد. شیخ علی اصغر هم‌زمان با تحصیل، تألیف و مباحثه، در نجف، به تدریس قوانین، رسائل، مكاسب و كفایه پرداخت.

آثار آیت الله

آن چه از ایشان به چاپ رسیده، تقریرات درس آیه اللّه سید هادی میلانی است. البته یادداشت های دیگری نیز نظیر تقریرات درس خارج آیت اللّه شاهرودی (عربی) تقریرات درس خارج بجنوردی و تقریرات فقه و اصول آیه اللّه سید ابوالقاسم خوئی دارد كه هنوز به رشته تحریر درنیامده است.

جهاد سیاسی

پس از به قدرت رسیدن حزب بعث، خفقان عجیبی درعراق حاكم شد و به دلیل مبارزه بعث با دین و علما همه ایرانیان ساكنِ عراق را به ایران باز گرداندند یا درمرزها آواره كردند و در این راه از هیچ جنایتی فرو گذار نكردند. زمانی كه نهضت پانزدهم 42 خرداد رخ داد، روابط سیاسی ایران وعراق وخیمتر شد. و علمای ایران برای اعتراض به این دستگیر امام درس های خود را تعطیل كردند.

در عراق نیز برای دفاع از حضرت امام درسهای مراجع تعطیل شد. امام پس از تبعید به تركیه وارد عراق شد و رحل اقامت افكند. در این زمان شیخ علی اصغر بخشی از مكاسب شیخ انصاری را خدمت ایشان فرا گرفت. آنگاه با اجازه ایشان به حوزه علمیه مشهد باز گشت. وی پس از بازگشت به ایران به ادامه فعالیت های فرهنگی، علمی و سیاسی و همچنین سازمان دهی فعالیت های طرفداران حضرت امام پرداخت. پایگاه فعالیت او درآن زمان یا منزل آیت الله حسین قمی یا مجلس درس آیه اللّه میلانی بود.

ایشان در طول مبارزه چندین بار دستگیر شد، ولی دست از فعالیت بر نداشت. تا این كه سرانجام زندانی و پس از اندك زمانی به سمیرم اصفهان تبعید شد. در آنجا عشایر از وی استقبال كردند؛ شیخ علی اصغر نیز برای آنان نوارهای سخن‌رانی و اعلامیه های امام را تهیه می كرد. رژیم با آگاهی از این موضوع و حضور طلبه های مشهد و مردم علی آباد گرگان در آنجا برای ملاقات با آیت الله معصومی تصمیم گرفت وی را به جای دیگری تبعید كند تا درمنطقه سمیرم كه عشایرنشین و مسلّح هستند، شورش نشود. از این رو، ایشان را به شهرضا بردند و پس از یك هفته به بندر لنگه تبعید شد. پس از بالا گرفتن انقلاب اسلامی در سال 1356 رژیم برای فرونشاندن موج انقلاب، زندانیان سیاسی را آزاد كرد، ولی این مطلب با استقبالی كه از زندانیان سیاسی درسراسركشور صورت گرفت، نتیجه معكوس داد. آیت الله معصومی نیز كه از زندان آزاد شد بلافاصله به تحریك مردم علیه رژیم پرداخت.

پس از انقلاب اسلامی

ایشان در طول انقلاب اسلامی مسئولیت های گوناگونی از جمله: عضویت در ستاد استقبال حضرت امام(ره) درسال 1357 شمسی؛ مسئولیت كمیته علی آباد گرگان و زرندكرمان؛ مسئولیت بنیاد شهید گنبد وعلی آباد گرگان؛ عضویت در دفتر استفتاءات حضرت امام(ره) درمشهد؛ عضویت در مجلس خبرگان رهبری در سه دوره متوالی (اوّل تا سوم) از شهرستان تربت حیدریه؛ نظارت بربازسازی مسجد جامع تربت حیدریه؛ تأسیس دانشگاه آزاد با ظرفیت دوهزار دانشجو؛ تأسیس پادگان نظامی‌درتربت حیدریه داشته است.

24