چند راه برای پیشگیری از حوادث مرگبار در زمان قطعی برق

این خاموشی‌ها که بین ۱ تا ۲.۵ ساعت متغیر هستند، اگر با آمادگی لازم همراه نباشند، می‌توانند منجر به سوختن لوازم برقی گران‌قیمت و یا حوادث نگران‌کننده انسانی نظیر گیر افتادن در آسانسور شوند. در این گزارش، پروتکل‌های جامع آمادگی را در سه حوزه «تدارکات»، «حفاظت از لوازم» و «ایمنی جان» بررسی می‌کنیم.

۱. پروتکل آمادگی و تدارکات؛ پیش از وقوع خاموشی

اولین قدم برای عبور از ساعات قطعی، داشتن آگاهی و تدارک وسایل ضروری است:

پایش دقیق جداول زمان‌بندی: شهروندان موظفند با مراجعه به وب‌سایت شرکت برق یا کانال‌های رسمی، ساعت دقیق قطعی در محله خود را استعلام کرده و فعالیت‌های روزانه را بر اساس آن تنظیم کنند.

تدارکات انرژی و روشنایی: شارژ کامل پاوربانک‌ها، تلفن‌های همراه و لپ‌تاپ‌ها (به ویژه برای فعالان حوزه دیجیتال و دورکاران) الزامی است. همچنین داشتن چراغ‌قوه‌های شارژی، باتری‌های سالم و شمع (با رعایت فاصله از مواد آتش‌زا) توصیه می‌شود.

ذخیره منابع حیاتی: تهیه ذخیره آب آشامیدنی (حداقل یک گالن برای هر نفر) و مواد غذایی کنسرو شده یا خشک‌بار که نیاز به یخچال ندارند، از ضروریات مدیریت بحران در منزل است.

۲. مدیریت فنی؛ چگونه از سوختن لوازم برقی جلوگیری کنیم؟

نوسانات ولتاژ در لحظه وصل شدن مجدد برق، عامل اصلی تخریب برد‌های الکترونیکی است. برای جلوگیری از خسارات مالی سنگین، این چهار اقدام کلیدی را انجام دهید:

خاموش کردن سریع و قطع اتصال: به محض قطع برق، تمامی دستگاه‌ها را خاموش کرده و حتماً آنها را از پریز جدا کنید. دستگاه‌های حساس مانند یخچال، تلویزیون و کامپیوتر نباید حتی در حالت خاموش به پریز متصل باشند.

استفاده از محافظ‌های هوشمند: برای تمامی لوازم دارای برد الکترونیکی (مانند ماشین لباسشویی، پکیج، کولر گازی، مایکروویو و کنسول‌های بازی) استفاده از محافظ ولتاژ یا استابلایزر الزامی است.

قانون «صبر پس از وصل شدن»: پس از وصل مجدد جریان برق، بلافاصله وسایل را به برق نزنید. حداقل ۱۰ تا ۱۵ دقیقه صبر کنید تا جریان شبکه تثبیت شود، سپس دستگاه‌ها را به صورت تدریجی روشن کنید.

۳. ایمنی جان؛ هشدار جدی در مورد استفاده از آسانسور

بخش پرخطر مدیریت قطعی برق، مربوط به جابه‌جایی در ساختمان‌های بلندمرتبه است. کارشناسان با اشاره به حوادث ناگوار ناشی از گیر افتادن در آسانسور، موارد زیر را به شدت توصیه می‌کنند:

ممنوعیت استفاده از آسانسور در زمان بحران: حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه پیش از زمان اعلام‌شده برای قطعی برق، استفاده از آسانسور را متوقف کنید. در زمان وصل شدن برق نیز، تا زمانی که سیستم ساختمان و آسانسور کاملاً پایدار نشده است، از آن استفاده نکنید.

اولویت با پله‌ها: در ساعات منتهی به خاموشی، از پله‌ها استفاده کنید. جهت پیشگیری از سقوط، حتماً نور گوشی خود را برای روشنایی مسیر پله‌ها فعال کنید.

بررسی وضعیت سیستم اضطراری: مدیران ساختمان باید از سلامت باتری‌های پشتیبان آسانسور (که وظیفه رساندن کابین به نزدیک‌ترین طبقه را دارند) اطمینان حاصل کنند.

آمادگی در مواقع حبس شدن: شماره‌های اضطراری (نگهبانی، تکنسین آسانسور و مدیر ساختمان) را همواره دم دست داشته باشید. در صورت نیاز به استفاده از آسانسور، سعی کنید تنها نباشید و همیشه یک گوشی با شارژ کامل همراه داشته باشید.

۴. مهم‌ترین «نبایدها» در زمان قطعی برق؛ حفظ ایمنی و جلوگیری از بحران

برای حفظ ایمنی خود، خانواده و وسایل برقی، از انجام اقدامات زیر در زمان قطعی برق جداً خودداری کنید:

عدم استفاده از آسانسور: این مهم‌ترین نکته است؛ گیر افتادن در آسانسور در زمان قطعی برق می‌تواند بسیار خطرناک باشد.

عدم اتصال فوری وسایل پس از وصل برق: عجله در اتصال مجدد همه وسایل می‌تواند باعث نوسان شدید و آسیب جدی به آنها شود. صبور باشید و اجازه دهید جریان برق پایدار شود.

عدم باز و بسته کردن مکرر درب یخچال و فریزر: برای حفظ سرمای داخل و جلوگیری از فساد مواد غذایی، تا حد امکان درب این دستگاه‌ها را باز نکنید.

عدم استفاده ناامن از شمع: شمع‌ها به دلیل خطر آتش‌سوزی، باید با نهایت احتیاط و دور از مواد قابل اشتعال استفاده شوند؛ در صورت امکان، اولویت با چراغ قوه است.

عدم روشن کردن ژنراتور در فضای بسته: گاز مونوکسید کربن تولیدی از ژنراتور در فضا‌های بسته کشنده است.

عدم تماس با سیم‌های برق افتاده: هرگز به سیم‌های برق رها شده روی زمین نزدیک نشوید و فوراً با اداره برق تماس بگیرید.

عدم دستکاری کنتور یا سیم‌کشی: این اقدامات تنها باید توسط متخصصان برق انجام شود.

عدم مصرف بی‌رویه شارژ گوشی: شارژ گوشی را فقط برای تماس‌های ضروری نگه دارید تا در مواقع اضطراری از آن استفاده کنید.