جهانیشدن با دیپلماسی شهری | مشهد در شبکههای تخصصی جهان
حضور در مجامع بینالمللی برای شهرها صرفا به معنای برخورداری از عنوان و جایگاه تشریفاتی نیست، بلکه فرصتی برای انتقال تجربه، دسترسی به دانش تخصصی، جذب سرمایه، توسعه همکاریهای مشترک و معرفی توانمندیهای شهری در سطح جهانی به شمار میرود.
حضور در مجامع بینالمللی برای شهرها صرفا به معنای برخورداری از عنوان و جایگاه تشریفاتی نیست، بلکه فرصتی برای انتقال تجربه، دسترسی به دانش تخصصی، جذب سرمایه، توسعه همکاریهای مشترک و معرفی توانمندیهای شهری در سطح جهانی به شمار میرود. مشهد نیز طی سالهای گذشته با حضور در شماری از سازمانها، انجمنها و شبکههای بینالمللی، تلاش کرده است جایگاه خود را در عرصه دیپلماسی شهری تقویت کند.
بخشی از این حضور با کسب مسئولیتهای مدیریتی و ایجاد دفترهای منطقهای و مراکز تخصصی همراه بوده است. در اینباره معاون برنامهریزی و توسعه سرمایه انسانی شهرداری مشهد، با اشاره به جایگاه این شهر در شبکههای بینالمللی مدیریتشهری گفت: ظرفیتهای ایجادشده در این حوزه میتواند به بستری برای توسعه همکاریهای تخصصی، انتقال دانش و بهرهگیری از تجربه شهرهای موفق جهان تبدیل شود.
جمالحسنبارانی در گفتوگو با شهرآرا افزود: شهرداری مشهد علاوه بر عضویت در مجامع بینالمللی، در برخی از این تشکلها مسئولیتهای مدیریتی و اجرایی نیز بر عهده دارد که از جمله آنها میتوان به عضویت در هیئتمدیره انجمن کلانشهرهای جهان، ریاست مرکز منطقهای آموزشی متروپلیس و حضور در ارکان مدیریتی سازمان شهرهای متحد و دولتهای محلی اشاره کرد.
مرور مسئولیتهای بینالمللی مشهد
وی اظهار کرد: یکی از مهمترین تشکلهایی که شهرداری مشهد در آن مسئولیتهای بینالمللی دارد، انجمن کلانشهرهای جهان یا متروپلیس (Metropolis) است. این انجمن در سال۱۹۸۴میلادی با ابتکار شهرداری پاریس و مشارکت چهارده شهر مهم جهان تأسیس شد و امروز بهعنوان شبکهای بینالمللی در حوزه مدیریت کلانشهری فعالیت میکند. بر اساس اطلاعات ارائهشده، مشهد از سال۱۳۷۲ به عضویت این انجمن درآمده و در کنار شهرهایی مانند تهران، شیراز، تبریز، اصفهان، اهواز و کرج، نماینده ایران در این تشکل بینالمللی است.
وی ادامه داد: یکی دیگر از دستاوردهای مهم این همکاری، شکلگیری مرکز منطقهای آموزشی متروپلیس در مشهد است. این مرکز در سال۲۰۰۸میلادی و پس از برگزاری دورههای آموزشی بینالمللی و ارزیابیهای تخصصی، فعالیت خود را آغاز کرد تا زمینه تبادل دانش و تجربه میان مدیران، کارشناسان و سیاستگذاران شهری را فراهم کند.
ارتقای دانش مدیریتشهری با عضویت در متروپلیس
بارانی با اشاره به اهمیت این ظرفیت، گفت: توسعه آموزشهای تخصصی و ارتباط میان مدیران شهری از زمینههای مهم همکاریهای بینالمللی است. این ظرفیت میتواند دانش مدیریتشهری را از طریق ارتباط مستقیم با تجربههای جهانی ارتقا دهد.
معاون برنامهریزی و توسعه سرمایه انسانی شهرداری مشهد تصریح کرد: سازمان شهرهای متحد و دولتهای محلی (UCLG) نیز یکی دیگر از مهمترین مجامعی است که مشهد در آن حضور دارد. این سازمان که در سال۲۰۰۴ تأسیس شده است، از بزرگترین شبکههای جهانی شهرداریها، دولتهای محلی و انجمنهای شهری بهشمار میرود و در زمینه نمایندگی منافع مدیریتهای محلی در عرصه بینالمللی فعالیت میکند. شهرداری مشهد در این سازمان دارای جایگاه در شورای سیاستگذاری و شورای اجرایی است. همچنین در ساختار منطقهای آن، یعنی UCLG-MEWA، مسئولیتهایی از جمله ریاست کمیته شهر نوآور و کارآفرین و نایبرئیسی کمیته دیپلماسی شهری برای مشهد پیشبینی شده است.
آغاز ایده صندوق جهانی توسعه شهرها از مشهد
به گفته بارانی یکی از مهمترین نمونههای نقشآفرینی مشهد در دیپلماسی شهری، مشارکت در شکلگیری صندوق جهانی توسعه شهرها (FMDV) است؛ نهادی که با هدف تسهیل دسترسی شهرها و مناطق به منابع مالی موردنیاز برای اجرای پروژههای توسعه پایدار شهری فعالیت میکند. ایده ایجاد چنین نهادی در سال۲۰۰۸میلادی و در نشست راهبردی انجمن کلانشهرهای جهان در پاریس، از سوی شهرداری مشهد مطرح شد.
این پیشنهاد در ادامه مذاکرات و بررسیهای بینالمللی به شکلگیری هیئتمؤسس صندوق انجامید و در سال۲۰۱۱، با مشارکت سازمان شهرهای متحد و دولتهای محلی و انجمن کلانشهرهای جهان، این نهاد فعالیت خود را بهعنوان یک سازمان مردمنهاد بینالمللی آغاز کرد. صندوق جهانی توسعه شهرها علاوه بر کمک به تأمین مالی پروژههای شهری، در زمینه مشاوره تخصصی، مهندسی مالی، افزایش ظرفیت مدیریتهای محلی، شبکهسازی جهانی و ارائه راهکارهای نوین تأمین مالی فعالیت میکند.
مشهد در شبکههای تخصصی جهان
وی اظهار کرد: شورای بینالمللی دولتهای محلی برای پایداری (ICLEI) یکی از این مجموعههاست که با تمرکز بر توسعه پایدار و مسائل زیستمحیطی فعالیت میکند. مشهد در فاصله سالهای۱۳۹۵تا۱۳۹۸ تنها عضو ایرانی این شورا بود و از این طریق امکان ارتباط با شبکهای از شهرها و مناطق فعال در حوزه محیط زیست و پایداری شهری را به دست آورد.
وی ادامه داد: از دیگر عضویتهای شهرداری مشهد میتوان به انجمن بینالمللی حملونقل عمومی (UITP)، سازمان پایتختها و شهرهای اسلامی (OICC)، لیگ شهرهای تاریخی (LHC)، مجمع شهرداران آسیایی (AMF)، اتحادیه بینالمللی توسعه شهری (INTA)، شبکه شهرهای یادگیرنده یونسکو، رصدخانه بینالمللی دموکراسی مشارکتی (OIDP) و شبکه شهرهای هوشمند و پایدار WeGO اشاره کرد؛ همچنین مشهد به پیمان شهرهای کشورهای عضو بریکس پلاس پیوسته است و در شبکه شهرهای دوستدار طبیعت نیز حضور دارد.
دیپلماسی شهری، فراتر از ارتباطات تشریفاتی
معاون برنامهریزی و توسعه سرمایه انسانی شهرداری مشهد با تأکید بر ضرورت استفاده عملیاتی از ظرفیتهای بینالمللی گفت: نقشآفرینی شهرها در روابط جهانی فرصتی برای توسعه همکاریهای مستقیم میان مدیریتهای محلی است. از این منظر، عضویت در شبکههای جهانی زمانی ارزش راهبردی پیدا میکند که به پروژههای مشترک، انتقال فناوری، توسعه سرمایهگذاری، ارتقای دانش کارشناسی و حل مسائل شهری منجر شود.
بارانی با تأکید بر اینکه توجه به مسئولیتهای بینالمللی شهرداری مشهد، بر اهمیت تبدیل این ظرفیتها به فرصتهای اجرایی و اقتصادی میافزاید، بیان کرد: این مهم بهویژه در حوزههایی مانند تأمین مالی پروژههای شهری، نوآوری، حملونقل عمومی، محیط زیست و توسعه پایدار، بیشتر ملموس است.
ارسال نظر