کرنش عَلَم‌ها در فدیشه

به گزارش مشهدفوری، امروز همانند سال‌های پیشین روستای فدیشه با برگزاری مراسم مختلف از جمله علم‌خبری و اجرای تعزیه و شبیه‌خوانی میزبان مهمانان بسیاری بود. روز عاشورا جمعیت گسترده‌ای در روستای فدیشه جمع می‌شوند تا شاهد این مراسم باشند.

«ساخت علم نیشابور» به عنوان میراث معنوی و نا ملموس کشور ثبت شده؛ علم نیشابوری پیشینه تاریخی دارد و قدیمی‌ترین عَلَمی که در حال حاضر شناخته شده مربوط به 110 سال پیش می‌باشد؛ روستای فدیشه نیز عَلمی با قدمت 100 ساله دارد. اما خودِ مراسم «علم‌خبری» نیز به طور جداگانه به ثبت رسیده است.

در ادامه درباره چند و چون این مراسم که در روستای فدیشه و برخی دیگر از روستاهای نیشابور برگزار می‌شود با معاون اداره میراث‌فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نیشابور گفت‌وگویی داشته‌‌ام.

عباس شیخی در گفت‌وگو با خبرنگار ایسنا عنوان کرد: این مراسم در روستاهای مختلف نیشابور برگزار می‌شود اما روستای محور در روز تاسوعا سوقند و در روز عاشورا، فدیشه است. عَلَم نیشابور خود یک علم خاص است که به ثبت رسیده و از دوران آل بویه پیشینه تاریخی دارد.

وی در تشریح مراسم «علم‌خبری» گفت: مردم روستای هدف که در روز عاشورا «فدیشه» است؛ به استقبال مجاوران خود می‌روند و دسته‌های عزاداری از روستاهای اطراف با علم‌های مربوط به روستای خودشان وارد می‌شوند؛ قدمت برخی از علم‌ها به صد سال هم می‌رسد؛ وقتی عزاداران به آن روستا می رسند؛ مردم روستای هدف با علم‌هایشان به استقبال دسته‌های عزاداری روستاهای اطراف می‌آیند و در ورودی روستا مرثیه‌هایی در شان و مقام امام حسین و یارانش خوانده می‌شود.

این کارشناس ارشد پژوهش هنر ادامه داد: بعد از آن روستاهای میزبان، علم ها را به صورت 45 درجه خم می کنند و به این شکل به مهمانان خوشامد می‌گویند و در واقع علم‌ها حالت کرنش و تعظیم را به خود می گیرند و این مراسم با نوحه‌های مختلف همراه است که توسط مداحان میزبان و میهمان خوانده می‌شود.

شیخی اظهار کرد: در نهایت عزاداران جمع می‌شوند که در واقع یک آیین اتحاد است؛ اتحاد بین روستاهای منطقه که اگر احیانا درباره مسائل مختلف از قبیل آب یا تقسیم اراضی و... اختلاف دارند؛ کدورت‌ها رفع شود.

معاون اداره میراث‌فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری نیشابور، افزود: این مراسم سال‌هاست که در روستاهای نیشابور می‌افتد ولی حدود سال 90 بود که «عَلم خبری» به ثبت رسید و سال 95 نیز ساخت علم نیشابوری ثبت گردید.

وی بیان کرد: این مراسم در ظهر عاشورا اتفاق مهمی است که نشان اتحاد و یکپارچگی مردم منطقه است و جزء مراسم مذهبی و سنتی، و یک آیین کهن محسوب می‌شود که ریشه در فرهنگ مردم شناسی آن منطقه دارد.

شیخی عنوان کرد: برای این مراسم، مردم از شهرهای دیگر نیز می‌آیند و جمعیت گسترده‌ای وارد این روستا می‌شوند؛ سال‌های پیش تا 25 هزار نفر را گزارش داده اند که البته با ثبت آن و افزایش شهرت این مراسم انتظار می‌رود این جمعیت گسترده‌تر نیز بشود.

160